Ministerstwo rolnictwa przygotowało dwa projekt rozporządzeń, które wprowadzają zmiany w warunkach, trybie przyznawania i wypłaty płatności ekologicznych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027 oraz w Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014-2020.
Zobowiązania ekologiczne w Planie Strategicznym. Jakie zmiany dla rolników?
Rolnicy realizujący zobowiązania ekologiczne obejmujące uprawy sadownicze (tj. w ramach Pakietów 4. i 6. Podstawowe oraz ekstensywne uprawy sadownicze) lub zobowiązania obejmujące uprawy na gruntach ornych (tj. w ramach Pakietów 1–3, 5, 7 i 9 - uprawy: rolnicze, warzywne, zielarskie, jagodowe i paszowe oraz Pakiet. 9. Małe gospodarstwa z uprawami ekologicznymi) domagali się wprowadzenia większej elastyczności w ich realizacji, w tym dopuszczenia możliwości przejścia na inny kierunek produkcji. Przy obecnych warunkach przyznawania płatności ekologicznych w ramach zobowiązań obejmujących uprawy sadownicze rolnicy muszą zachować plantacje sadownicze do końca trwania zobowiązania i nie mają możliwości zmiany już uprawianych roślin na inne w ramach takiego zobowiązania. Natomiast w przypadku zobowiązań obejmujących uprawy na gruntach ornych nie ma możliwości przejścia na inny kierunek produkcji w ramach podstawowych oraz ekstensywnych upraw sadowniczych.
W związku z tym ministerstwo rolnictwa chce dać rolnikom większą elastyczność w realizowaniu tych zobowiązań i wprowadza możliwość zastąpienia:
- części lub całego zobowiązania obejmującego uprawy sadownicze zobowiązaniem obejmującym uprawy na gruntach ornych lub
- części lub całego zobowiązania obejmującego uprawy na gruntach ornych zobowiązaniem obejmującym uprawy sadownicze lub
- dotychczas uprawianych roślin w ramach zobowiązania obejmującego uprawy sadownicze innymi roślinami w ramach tego zobowiązania.
Z nowych przepisów będzie mogło skorzystać ok. 6600 rolników, którzy realizują zobowiązania ekologiczne z PS.
Zmiana kierunku produkcji w ekologii. Jakie obowiązki dla rolnika?
W przypadku rolników, którzy skorzystają z wprowadzanych możliwości będą zobowiązani od 2024 r. do:
- wprowadzania odpowiednich zmian do planu działalności ekologicznej;
- przekazywania do ARiMR we właściwym terminie odpowiednich kopii stron tego planu;
- składania odpowiednich oświadczeń wymaganych przy ubieganiu się o płatności ekologiczne do nowonasadzonych plantacji sadowniczych.
- Należy również nadmienić, że ewentualne zastąpienie na ww. zasadach zobowiązania ekologicznego innym zobowiązaniem nie będzie uznawane za uchybienie polegającego na tym, że rolnik zmniejszył wielkość powierzchni gruntu, na którym powinien realizować zobowiązanie ekologiczne – czytamy w uzasadnieniu projektu.
Ekologia w PROW. Jakie ułatwienia dla rolnika?
Jeśli zaś chodzi o zmiany w PROW rolnicy realizujący zobowiązania ekologiczne obejmujące uprawy sadownicze (tj. w ramach Pakietów 4. i 10. Podstawowe oraz ekstensywne uprawy sadownicze– odpowiednio w okresie konwersji i po okresie konwersji) oczekiwali dopuszczenia możliwości przejścia na inny kierunek produkcji. Przy obecnych warunkach przyznawania płatności ekologicznych w ramach tych pakietów rolnicy muszą zachować plantacje sadownicze do końca trwania zobowiązania co skutkuje koniecznością ich utrzymywania pomimo nierentowności bądź porażenia przez choroby.
W związku z tym ministerstwo rolnictwa daje rolnikom możliwość zastąpienia w 2024 r. zobowiązań ekologicznych obejmujące uprawy sadownicze (na wszystkich gruntach, na których były dotychczas realizowane lub na ich części) zobowiązaniami obejmującymi uprawy na gruntach ornych (tj. w ramach Pakietów 1-3, 5, 7–9 lub 11 - uprawy: rolnicze, warzywne, zielarskie, jagodowe i paszowe).
Rolników realizujących zobowiązania ekologiczne z PROW obejmujące uprawy sadownicze jest w Polsce ok. 1800.
wk